Socrates momenten

Hoe bevorder je de onderzoekende houding van kinderen in het basisonderwijs?

Een leraar die enige tijd met Socrates momenten werkt, zou kunnen zeggen: “De kinderen gaan de Socrates momenten nu al herkennen, al noemen zij ze niet zo. Ze vragen bijvoorbeeld: ‘Gaan we dit weer eens écht onderzoeken?’ En laatst hoorde ik een kind in de klas zeggen: ‘Ik zou hier wel tien vragen over kunnen verzinnen.’ De Socratesmomenten beginnen dus aan te slaan.”

Een Socrates moment ontstaat als de kinderen of de leraar denken: hier moeten we nu eens werkelijk nieuwsgierig naar zijn, laten we dit eens goed onderzoeken. Dat kan een gebeurtenis zijn, maar ook: een idee, een stelling, een object, feiten die in de methode staan, wat dan ook. Het idee is dat zoiets regelmatig het geval zou kunnen zijn.

Socrates Momenten is een project voor basisscholen, uitgewerkt voor en met de Kunstbalie in Tilburg. Het project levert uitgeprobeerde voorbeelden van ontwerpsessies met teams op basisscholen die op zoek zijn naar manieren om de onderzoekende houding van kinderen te bevorderen.

In de tijd van dit project werd nogal veel gesproken over ‘nieuw leren’. Daarom is Socrates in een nieuw leren jasje gestoken.

Het project heeft een boek opgeleverd:
Vos, Erik(2016), Educatief repertoire voor een onderzoekende houding in het basisonderwijs – met uitwerkingen voorr kunst- en cultuuronderwijs Rotterdam, Bureau Educatief Ontwerpen. Zie literatuurlijst.